Zes stappen op Wikipedia
Zes stappen op Wikipedia (in het Engels Six Degrees of Wikipedia) is een eenvoudige uitdaging: kies twee willekeurige artikelen en ga in zes klikken of minder van het ene naar het andere, met alleen de links in de artikelen. Verrassend vaak lukt het in veel minder.
Waar het idee vandaan komt
De naam is ontleend aan "six degrees of separation", in het Nederlands ook wel de theorie van de zes handdrukken: het idee dat twee willekeurige mensen op de wereld met elkaar verbonden zijn via een korte keten van kennissen. De Hongaarse schrijver Frigyes Karinthy beschreef het in 1929 in het korte verhaal "Láncszemek", in het Engels bekend als "Chains". In de jaren zestig testte de Amerikaanse psycholoog Stanley Milgram het idee met zijn "small world"-experiment: hij vroeg mensen een brief richting een onbekende door te geven via vrienden die die persoon misschien kenden, en veel brieven kwamen al na een handvol stappen aan.
Wikipedia gedraagt zich ook als een kleine wereld. De miljoenen artikelen zijn met links aan elkaar verbonden, en een paar heel goed verbonden artikelen, zoals landen, steden en grote kennisgebieden, werken als kortere wegen. Daarom liggen twee onderwerpen die niets met elkaar te maken lijken te hebben meestal maar een paar klikken uit elkaar.
Zo speel je
- Kies een start en een doel. Willekeurige artikelen geven de leukste potjes.
- Volg alleen links in de artikelen. Niet zoeken en geen adressen intypen.
- Tel elke klik. Je wint als je het doel in zes klikken of minder haalt.
Wil je er een wedstrijd van maken, speel dan hetzelfde paar als een vriend en vergelijk: wie de minste links nodig heeft, wint. Wil je het moeilijker maken, sta dan minder dan zes klikken toe.
Tips voor korte ketens
- Zoek de brug. De meeste korte routes gaan via één groot artikel in het midden: een land, een oorlog, een stad, een eeuw of een wetenschap. Mik daarop bij je eerste of tweede klik.
- Stel je de laatste stap voor. Bedenk in welk artikel je doel in de eerste alinea’s genoemd zou worden, en stuur daar naartoe.
- Gebruik mensen als verbinders. Bekende mensen linken naar plaatsen, gebeurtenissen, werken en andere mensen, dus een biografie is vaak een handige springplank.
- Vertrouw je eerste idee niet. De voor de hand liggende route is niet altijd de kortste. Kijk even over het hele artikel voordat je klikt.
Zes stappen in Hyperhop
Hyperhop heeft op iPhone de spelvorm Zes stappen: zes links om een beroemd persoon te bereiken, zoals een leider, een wetenschapper, een acteur of een sporter. Na elke ronde zie je je route naast de kortste die het spel vond, zodat je leert welke bruggen werken. De dagpuzzel gebruikt hetzelfde idee met een vast paar voor iedereen, en op de moeilijkste dagen krijg je maar vijf links.